Chức năng túi mật và các bệnh túi mật thường gặp

Túi mật là một túi nhỏ hình quả lê, nằm ở mặt dưới của thùy gan phải, dài khoảng từ 6 – 8cm và rộng nhất là 3 cm khi chứa đầy dịch mật. Túi mật là một bộ phận của đường dẫn mật ngoài gan, gồm có 3 phần: đáy, thân và cổ túi mật. Túi mật có vai trò dự trữ và điều tiết dịch mật xuống đường tiêu hóa để giúp cơ thể tiêu hóa và hấp thu chất béo.

Mặc dù túi mật đóng vai trò quan trọng trong hệ thống tiêu hóa nhưng túi mật cũng rất dễ “mắc bệnh” một trong những bệnh túi mật phổ biến như sỏi mật, polyp túi mật, viêm túi mật,…

Chức năng túi mật là gì?

Trong cơ thể, gan liên tục sản xuất ra dịch mật, mật là một chất dịch màu vàng hơi xanh, có vị đắng gồm các thành phần: nước, chất điện giải và các hợp chất hữu cơ: muối mật, phospholipid (chủ yếu là lecithin), cholesterol, bilirubin, các hợp chất nội sinh. Mật đóng một vai trò quan trọng vào quá trình tiêu hoá thức ăn (giúp cơ thể phân hủy và tiêu hóa chất béo). Ngoài ra, muối mật còn có tác dụng giúp cơ thể vận chuyển và hấp thu các vitamin tan trong dầu như vitamin A, D, E và K. Muối mật không bị mất đi trong quá trình tiêu hóa mà được tái hấp thu ở hồi tràng sau khi sử dụng. Khoảng 80-90% muối mật sẽ theo máu chuyển lại về gan và kích thích gan sản sinh thêm dịch mật. Mỗi ngày cứ 12 tiếng, gan tiết ra khoảng 450 ml dịch mật, tuy nhiên thể tích tối đa của túi mật chỉ ở mức 30-60ml (95% là nước).

Khi không diễn ra sự tiêu hóa, dịch mật sẽ quay ngược trở về túi mật qua ống túi mật để dự trữ trong túi mật, tại đây mật sẽ bị mất bớt nước và trở nên cô đặc hơn. Khi chất béo đi vào tá tràng, túi mật bị kích thích, co bóp và tống dịch mật xuống tá tràng. Trong túi mật, dịch mật dự trữ sẽ được cô đặc tới 90%.

 

Túi mật có vai trò quan trọng giúp dự trữ và điều tiết dịch mật

Tpcn Kim Đởm Khang chứa các loại thảo dược lợi gan mật, giúp tăng cường chức năng gan mật, phòng ngừa nguy cơ mắc các bệnh túi mật. Hãy gọi cho chúng tôi theo số 0962 326 300 (trong giờ hành chính) để được tư vấn chi tiết.

Các bệnh túi mật thường gặp

Các bệnh túi mật thường khá phổ biến ở cả nam và nữ, ở nhiều lứa tuổi, tuy nhiên, những người trong độ tuổi trung niên và phụ nữ có tỷ lệ mắc bệnh cao hơn. Các bệnh túi mật thường gặp bao gồm:

- Sỏi mật: là sự kết tụ thành dạng rắn của các thành phần trong dịch mật như: muối mật, bilirubin, cholesterol,… Sỏi mật  có thể không gây triệu chứng nhưng cũng có thể gây đau, tắc nghẽn dịch mật và nhiều biến chứng nguy hiểm khác nếu người bệnh chủ quan và lơ là.

- Viêm túi mật: Nếu sỏi ở cổ túi mật sẽ làm cản trở sự lưu thông bình thường của dịch mật, làm tắc nghẽn đường mật, gây tổn thương thành túi mật, lúc đó vi khuẩn có khả năng xâm nhập vào trong túi mật và phát triển gây viêm túi mật cấp. Có đến 90% trường hợp viêm túi mật cấp là do sỏi mật.

- Nhiễm trùng túi mật, đường mật: Có nhiều nguyên nhân gây nhiễm trùng túi mật như giun chui ống mật mang theo vi khuẩn xâm nhập vào đường mật hoặc do sỏi mật.

- Polyp túi mật: Là những tổ chức dạng u nhú mọc bên trong niêm mạc túi mật, có thể lành tính hoặc ác tính. Tỷ lệ lành tính chiếm khoảng 92%. Đa phần polyp túi mật không gây triệu chứng gì.

- Hoại tử túi mật: là kết quả của tình trạng viêm túi mật cấp, cần phải điều trị nhanh chóng và kịp thời nếu không có thể gây nguy hiểm đến tính mạng.

- Ung thư túi mật: Khó chẩn đoán và hiếm gặp. Nếu phát hiện ở giai đoạn sớm người bệnh thường được chỉ định phẫu thuật cắt túi mật, ở giai đoạn muộn tiên lượng bệnh khá nặng và cơ hội sống sót khá thấp.

Các dấu hiệu nhận biết bệnh về túi mật

Các dấu hiệu nhận biết bệnh về túi mật thường gặp bao gồm: đau, sốt, vàng da và rối loạn tiêu hóa (khó tiêu, đầy trướng, ăn kém ngon miệng,…)

- Đau: Là triệu chứng phổ biến nhất của các bệnh túi mật, vị trí đau thường ở phần hạ sườn phải, đau có thể lan sang vùng thượng vị, ngực hoặc ra sau lưng. Đôi khi có thể nhầm lẫn với đau dạ dày hoặc viêm tụy. Đau có thể âm ỉ, ngắt quãng hoặc có thể đau dữ dội, kéo dài.

- Sốt, ớn lạnh: sốt là dấu hiện của nhiễm trùng túi mật, đường mật và cần điều trị kịp thời tránh trường hợp bệnh chuyển biến nặng hơn.

- Vàng da: Triệu chứng vàng da, nước tiểu vàng xuất hiện mỗi khi có viêm nặng hoặc sỏi đường dẫn mật, sỏi túi mật là tắc nghẽn dịch mật. Trong trường hợp vàng da, tắc mật do sỏi cần phải điều trị can thiệp sớm để loại sỏi, tái lập lại sự lưu thông dịch mật

- Các triệu chứng khó tiêu, đầy trướng, buồn nôn, chán ăn cũng thường xuất hiện trong các bệnh túi mật. Nguyên nhân của tình trạng này có thể do thiếu mật hoặc rối loạn vận động đường mật.

 

Đau vùng hạ sườn phải là triệu chứng phổ biến của các bệnh túi mật

Chế độ ăn uống cho túi mật khỏe mạnh

Duy trì một chế độ ăn uống lành mạnh và trọng lượng cơ thể hợp lí là cách giữ cho túi mật khỏe mạnh, ngăn ngừa nguy cơ mắc các bệnh túi mật

Những thực phẩm đặc biệt tốt cho túi mật:

Rau và rau quả tươi, giàu chất xơ: Một số loại quả  như bơ, việt quất, quả mọng, nho, dưa chuột và củ cải đường. Bông cải xanh, ớt chuông và cam có nhiều chất xơ và vitamin C giúp ngăn ngừa nguy cơ mắc sỏi mật. Trái cây giàu pectin như táo, dâu tây và cam quýt - cũng góp phần đáng kể giảm nguy cơ mắc sỏi mật.

Thịt nạc, cá và gia cầm: Là những loại thịt ít béo nhất là thịt ở vùng ức hoặc lưng. Nhiều loại cá, thịt lợn, thịt cừu và thịt gà không da cũng là những lựa chọn tốt cho chế độ ăn của bạn.

Các loại ngũ cốc nguyên hạt: Bao gồm yến mạch, ngũ cốc và gạo lức với lượng chất xơ cao giúp tăng cường khả nặng tiêu hóa, hạn chế hấp thu chất béo và nguy cơ mắc sỏi mật.

Sữa bò ít chất béo: Chú ý đến hàm lượng chất béo trong bất kỳ loại thực phẩm bơ sữa nào vì chúng có thể làm tăng nguy cơ tạo thành sỏi mật cholesterol. Sữa bò ít chất béo là lựa chọn phù hợp với bạn.

Caffein trong cà phê và rượu: Các nghiên cứu cho thấy sử dụng một lượng vừa phải (thường là hai ly mỗi ngày) rượu hoặc caffein từ cà phê có thể làm giảm nguy cơ sỏi mật. Caffeine từ các nguồn khác ngoài cà phê, chẳng hạn như trà và soda không có lợi trong phòng ngừa sỏi mật

Uống đủ 2 lít nước mỗi ngày: duy trì lượng nước thích hợp trong dịch mật, ngăn ngừa sự lắng đọng tạo sỏi mật.

Các loại hạt: Một số nghiên cứu cho thấy rằng ăn các loại hạt cây như quả hạnh và quả óc chó có thể giúp ngăn ngừa sỏi mật nhưng điều quan trọng là không nên ăn quá nhiều vì các loại hạt có hàm lượng chất béo cao.

 

Chế độ ăn uống lành mạnh giúp phòng ngừa nguy cơ mắc các bệnh túi mật

Những thực phẩm không tốt cho túi mật

Chất làm ngọt, đường và carbohydrate tinh chế: Bao gồm xi-rô có đường fructose cao, đường và carbohdrate tinh chế như các loại bánh quy, soda và đồ ăn nhanh đều không tốt cho sức khỏe túi mật

Trái cây và rau quả đông lạnh hoặc đóng hộp: Có thể có chất phụ gia ảnh hưởng đến tiêu hóa thức ăn và hoạt động của túi mật

Đồ ăn nhẹ chế biến:  Khoai tây chiên, bánh quy, bánh nướng, bất kỳ thực phẩm đóng gói nào đều có hại cho cơ thể bạn.

Các loại thực phẩm có nhiều chất béo : Thức ăn chiên, mỡ động vật, các sản phẩm sữa nguyên kem và thực phẩm chế biến chức nhiều chất béo nên tránh.

Chế độ ăn quá ít chất béo: ăn nhiều chất béo làm tăng nguy cơ mắc sỏi mật, ngược lại ăn quá ít chất béo cũng vậy. Khi ăn quá ít chất béo, thì dịch mật không được sử dụng thường xuyên mà bị ứ lại trong túi mật, từ đó làm tăng nguy cơ lắng đọng tạo sỏi mật.

Cách phòng tránh bệnh túi mật

Các bệnh túi mật có thể rất thường gặp nhưng nếu được điều trị kịp thời và đúng cách thì không gây ảnh hưởng quá lớn đến sức khỏe người bệnh. Bởi vậy, nếu bạn hoặc người thân đang có dấu hiệu của các bệnh túi mật thì cần lưu ý điều trị sớm để tránh biến chứng nguy hiểm. Ngoài chế độ ăn uống hợp lý, tập luyện thường xuyên thì sử dụng thêm sản phẩm như tpcn Kim Đởm Khang chứa các thảo dược lợi gan mật gồm Uất kim, Chi tử, Diệp hạ châu, Nhân trần… sẽ giúp bạn phòng tránh và ngăn ngừa hiệu quả các bệnh về túi mật.

Chia sẻ bệnh nhân trị sỏi mật

Ds Phương Linh

Tham khảo:

https://www.livescience.com/42965-gallbladder.html

https://www.healthline.com/human-body-maps/gallbladder

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Thông tin cho bạn: Tpcn Kim Đởm Khang chứa các thảo dược Uất kim, Chi tử, Diệp hạ châu, Nhân trần… giúp phòng tránh và ngăn ngừa hiệu quả các bệnh về túi mật như viêm túi mật, sỏi mật, polyp túi mật,…

TPCN Kim Đởm Khang

Các bài viết khác

Bình luận

Viết bình luận

Chưa có bình luận nào, hãy là người đầu tiên!